Wizyta w Warszawskim FabLabie

Niecałe 2 tygodnie temu miałem okazję odwiedzić Warszawski FabLab - warsztat, w którym ludzie mogą realizować własne projekty i pomysły, korzystając z różnego rodzaju narzędzi oraz dzieląc się swoimi doświadczeniami. Mimo że już wcześniej zdawałem sobie sprawę że coś takiego istnieje, dopiero niedawno znalazłem ich stronę internetową i postanowiłem zajrzeć tam osobiście.

O testowaniu filamentu

Po czym rozróżnić dobry filament od złego? Czym się będą różnić wydruki wykonane z materiału kosztującego 60 zł za kilogram, od tego dostępnego za 200 zł? W jakim stopniu znaczenie dla jakości wydruków mają umiejętności drukarza i jego obeznanie z drukarką, a na ile to, jaka to drukarka i jaki filament? Żeby odpowiedzieć na te pytania, trzeba byłoby mieć dość dużo doświadczenia zarówno z różnymi urządzeniami, jak i materiałami wykorzystywanymi do druku. Sam ostatnio sporo czasu poświęciłem zagadnieniu jakim jest testowanie różnych gatunków filamentu - a dokładniej temu, jak porównać między sobą wydruki wykonane z różnych materiałów.

Lampki LED na baterie CR2032

Pisząc niedawno na temat Dyń Halloweenowych wspomniałem o niewielkich lampkach LEDowych, które można byłoby wykorzystać w towarzystwie wydrukowanych przedmiotów. Prowizoryczne rozwiązanie z taśmą izolacyjną okazało się mało wygodne, dlatego postanowiłem poszukać bardziej fachowej opcji :)

Skull Box - czaszka z wyjmowanym mózgiem

Kontynuując wątek Halloweenowy, poza wcześniej opisaną dynią kilka ostatnich wieczorów poświęciłem na dość ciekawy przedmiot - model czaszki, również znaleziony na Thingiverse wśród innych mniej lub bardziej strasznych przedmiotów. Owa czaszka wydała mi się szczególnie interesująca z 2 powodów: ze względu na dużą wierność w stosunku do oryginału i duży poziom szczegółowości, oraz z uwagi na to, że (pomijając mózg) drukowana jest w jednym kawałku bez konieczności użycia supportów. Wydrukowanie jej nie było specjalnie trudne, choć na jeden egzemplarz trzeba zarezerwować ok. 5 godzin. Przy okazji postanowiłem poeksperymentować z różnymi filamentami - smartABS-em oraz z materiałem Poro-Lay.

Dynie Halloweenowe

W związku ze zbliżającym się Halloween, na Thingiverse można zaobserwować wysyp różnego rodzaju modeli dyń, czaszek, trupów, lampionów, części ciała, masek i płyt nagrobnych. Na to wszystko powstała nawet oddzielna kategoria widoczna wśród Featured Collections. Sam przeglądając udostępnione przez użytkowników przedmioty wybrałem sobie dwie rzeczy - dość klasyczną dynię oraz czaszkę z wyjmowalnym mózgiem.

Konfigurowalne modele do druku 3D

Jedną z cech wyróżniających druk 3D na tle innych technologii jest to, że pozwala on na tworzenie specyficznych przedmiotów w pojedynczych egzemplarzach. Jest to bardzo istotne w branżach, gdzie potrzebna jest jedna sztuka obiektu o konkretnej geometrii. Przypadków takich można by wymienić mnóstwo, od tworzenia prototypów urządzeń, przez wymianę części już niedostępnych w masowej produkcji, aż po zastosowania medyczne. Druk 3D umożliwia też wykonywanie spersonalizowanych przedmiotów, w różny sposób dopasowanych do preferencji konkretnych użytkowników. Zostawiając poważniejsze zastosowania na boku, wśród społeczności entuzjastów technologii 3D bardzo dużą wartość wnoszą różnego rodzaju serwisy do wymiany modeli 3D.  Jednak większości udostępnianych w ten sposób projektów nie da się w łatwy sposób modyfikować – poza zmianą ich rozmiaru tuż przed wydrukiem. Lukę tę w pewnym stopniu wypełnił serwis Thingiverse udostępniając aplikację Customizer. Narzędzie to pozwala na praktycznie dowolne parametryzowanie modeli, tak aby każda osoba mogła w prosty sposób zmieniać ich cechy, a następnie wydrukować na własnym urządzeniu.

Dalsza część artykułu na http://centrumdruku3d.pl/konfigurowalne-modele-3d.

Slic3r i parametr Extrusion width

Od niedawna zdarza mi się realizować proste zlecenia druku 3D - jako że nie ogłaszam się nigdzie z taką działalnością, są to zwykle wydruki dla znajomych. Ostatnio zostałem poproszony o wykonanie nieco większego obiektu - pudełka o wymiarach 9 x 20 x 9 cm - zajmującego niemal połowę powierzchni roboczej drukarki. Jak zwykle przy tego typu obiektach, uzyskanie gładkiej dolnej powierzchni okazało się najtrudniejsze z całego wydruku. Przy tej okazji poeksperymentowałem z pewnym ciekawym parametrem w Slic3rze - ilością wyciskanego filamentu na pierwszej warstwie.

Nowa podstrona "programy"

Obok istniejących od jakiegoś czasu podstron Projekty oraz G-code dodałem osobną część poświęconą oprogramowaniu, w mniejszym lub większym stopniu związanemu z drukiem 3D. W zamierzeniu nie będzie to kompletna lista dostępnych narzędzi, a jedynie spis programów których sam używam przy realizacji opisanych na blogu projektów.

Zainteresowanych pełnym, regularnie uzupełnianym spisem oprogramowania odsyłam na stronę Reprap.org - Useful Software Packages.

Wydruki z PORO-LAY

Kilka tygodni temu otrzymałem od get3d.pl próbki materiału Poro-Lay - stosunkowo nowego rodzaju filamentu o dość ciekawych właściwościach. W stanie "surowym" materiał ten jest nieco giętki i posiada przyjemną, nieco chropowatą matową fakturę. Ogólnie nie jest jednak rozciągliwy i bardziej przypomina ABS niż gumę. Za to obiekty wytworzone z niego, po umieszczeniu na jakiś czas w wodzie stają się miękkie i elastyczne. Mimo że jest to eksperymentalny materiał i producent zastrzega, że nie udziela pomocy w korzystaniu z niego, w porównaniu z innymi nietypowymi filamentami używanie go nie jest szczególnie trudne. O tym jak Poro-Lay zachowuje się podczas druku oraz późniejszej obróbki miałem okazję się niedawno sprawdzić na własnej drukarce.

Dalsza część tekstu - na http://centrumdruku3d.pl/wydruki-poro-lay/

Pożegnanie z Linuksem

No niestety, wygląda na to, że na jakiś czas rozstanę się z Linuksem u siebie w domu.

Trochę mi przykro z tego powodu bo używając Ubuntu od paru ładnych lat zdążyłem je polubić. Sama idea wolnego oprogramowania jest mi dość bliska, i mocno cenię sobie otwartość źródeł, formatów danych, protokołów itp. Gdy jakiś czas temu zrezygnowałem z Windowsa poczułem sporą ulgę - dość natrętnego systemu, który potrafi się bez pytania zrestartować (bo akurat weszła ważna aktualizacja), koniec problemów z licencjami, wirusami, zamulaniem i puchnięciem systemu. Co prawda trochę energii musiałem poświęcić na rozruszanie się w nowym środowisku ale miałem z tym sporo frajdy. Czasem brakowało mi dobrych odpowiedników dla niektórych programów - ale do wszystkiego co związane z tworzeniem oprogramowania, projektowaniem elektroniki oraz przeglądaniem Internetu Linux świetnie się nadawał.

6 miesięcy z drukiem 3D

Niedawno minęło 6 miesięcy od założenia tego bloga - w ciągu tego okresu powstało na nim 35 wpisów-artykułów. W zamyśle miał być poświęcony zarówno elektronice jak i drukowi 3D (w szczególności połączeniu jednego z drugim). Szybko się jednak okazało że samo drukowanie na tyle mocno mnie zaabsorbowało, że zabawa z elektroniką zeszła na dalszy plan. Stąd - w końcu zdecydowałem się zmienić tytuł bloga, i przy okazji, podczepić do niego nową domenę.

Sporo się w ciągu tych miesięcy wydarzyło i bardzo cieszę się że udało mi się udokumentować najważniejsze / najciekawsze wydarzenia z tego okresu.

Nowe pudełko na wizytówki

Parę dni temu na Thingiverse, w komentarzu do mojego projektu wizytownika (prostszej wersji tego z kodem QR) pewien człowiek napisał, że niestety jest ono za wąskie. Po przyjrzeniu się sprawie okazało się, że osoba ta ma po prostu inny format wizytówek niż ten, dla którego mój projekt był stworzony. Ogólnie na całym świecie wizytówki występują w ok. 10 różnych wielkościach - na szczęście większość z nich ma format zbliżony do jednego z następujących:

• 90 x 51 mm
• 86 x 54 mm (~ wielkość karty kredytowej)

Eksperymenty z czujnikiem zegarowym

Kilka dni temu na Centrum Druku 3D pisałem na temat różnych metod kalibracji stołu w drukarce 3D. Ponieważ zauważyłem, że kalibracja z kartką papieru różnie wychodzi przy zimnej drukarce a inaczej po rozgrzaniu dyszy i stołu, zastanawiało mnie jaki dokładnie wpływ ma zmiana temperatury na te elementy drukarki. Po skonstruowaniu uchwytu do czujnika zegarowego wpadłem na pomysł jak można by to zmierzyć w moim urządzeniu.

Kilka metod kalibracji stołu w drukarce 3D

Od samego początku eksperymentów z drukiem FDM towarzyszy mi problem kalibracji stołu w moim urządzeniu. Jest to temat który wraca przy każdym nowym modelu, przy którym zależy mi na większej dokładności, oraz często przy zmianie koloru lub rodzaju filamentu. Sama kalibracja nie jest szczególnie skomplikowana, jednak żeby wykonać ją w miarę dokładnie trzeba poświęcić kilka lub kilkunaście minut czasu. Istnieje wiele sposobów na skalibrowanie (wypoziomowanie) stołu względem dyszy, w tym istnieją metody częściowo oraz w pełni automatyczne. Jeśli nie posiadamy urządzenia z funkcją automatycznego poziomowania, warto wypróbować kilka z nich i wybrać taki, który w naszym wypadku najlepiej się sprawdza.

Dalsza część tekstu - http://centrumdruku3d.pl/kalibracja-stolu-drukarce/

Studium przypadku: obudowa do sterownika terrarium

Powód, dla którego zainteresowałem się drukiem przestrzennym był bardzo prozaiczny - potrzebowałem obudowy do konstruowanego przez siebie sterownika do terrarium. Elektronika była wtedy moim głównym hobby i o druku 3D wiedziałem nie wiele więcej niż przeciętny człowiek. Kilka razy wpadł mi w ręce jakiś wydrukowany przedmiot, jednak zawsze traktowałem to jako ciekawostkę z kategorii profesjonalnego prototypowania za większe pieniądze. Tak naprawdę zaczęło się od rozważań na temat precyzyjnej frezarki, która miałaby mi pomóc w wycinaniu otworów w uniwersalnych pudełkach na elektronikę. Poszukując informacji na temat różnych maszyn tego typu trafiłem w końcu na urządzenia RepRap, które na tyle mocno przykuły moją uwagę, że kilka tygodni później sam zacząłem eksperymentować ze świeżo złożoną drukarką. Szybko okazało się, że drukowanie na tego typu urządzeniach jest pewną sztuką i wymaga trochę wiedzy i doświadczenia. Projekt sterownika poszedł w odstawkę na kilka miesięcy, w trakcie których eksperymentowałem z drukowaniem zarówno gotowych modeli, jak i wymyślonych przez siebie przedmiotów. W końcu jednak udało mi się do niego wrócić.

Dalsza część artykułu na http://centrumdruku3d.pl/studium-przypadku-obudowa-sterownika-terrarium/.

O drukowaniu złożonych modeli

Technologia druku 3D  - FDM / FFF – mimo ogromnych możliwości posiada spore ograniczenia odnośnie rodzajów drukowanych przedmiotów. Niektórych modeli po prostu nie da się wykonać tą metodą, lub trzeba się mocno napracować dzieląc obiekt na części czy wykorzystując ogromną ilość materiału podporowego. Istnieją jednak przedmioty, które bez większego problemu da się wykonać na drukarce 3D, a które z kolei są niemożliwe do uzyskania za pomocą tradycyjnych przemysłowych metod wytwarzania. Przykładem takich obiektów są modele złożone z wielu ruchomych części, których nie można oddzielić od siebie ani wydrukować osobno i złożyć w jedną całość.

Dalsza część artykułu na http://centrumdruku3d.pl/o-drukowaniu-zlozonych-modeli.

O przechowywaniu filamentu

Jakiś czas temu pisząc na blogu o zatkanej dyszy w swojej drukarce spotkałem się z komentarzem, że przechowywanie filamentu na otwartym powietrzu źle wpływa na późniejsze wydruki, i że nieużywane tworzywo lepiej jest przechowywać w szczelnych workach razem z jakąś substancją pochłaniającą wilgoć. Jako że lubię mieć wszystkie rodzaje filamentu pod ręką tak żeby móc je w łatwy sposób wymieniać, idea zabezpieczania nieużywanych szpul niezbyt mi się spodobała. Dlatego postanowiłem trochę zgłębić temat tego, co może się stać z filamentem w złych warunkach i jak powinno się przechowywać jego poszczególne rodzaje.

Dalsza część w artykule na http://centrumdruku3d.pl/przechowywaniu-filamentu/

Współpraca z Centrum Druku 3D

Nieco ponad tydzień temu otrzymałem bardzo ciekawą propozycję od twórcy i redaktora naczelnego Centrum Druku 3D, Pawła Ślusarczyka. Zaproponował mi publikowanie w tym serwisie artykułów dotyczących praktycznego wykorzystania druku przestrzennego . Ogólnie, CD3D szczyci się mianem największego serwisu internetowego poświęconego tej technologii w Polsce. Sam od dłuższego czasu śledzę pojawiające się na nim teksty - i jest to dla mnie główne źródło informacji o tym, co się dzieje w "druku" na świecie.

O przezroczystych wydrukach

Transparentny PLA otrzymałem w gratisie od efilament3d przy okazji ostatnich 2 zamówień. Do tej pory nie miałem pomysłów co z niego wydrukować - łącznie było tego około 150g, więc na kilka średniej wielkości przedmiotów spokojnie by starczyło. Bardzo byłem ciekawy jak będą wyglądać wykonane z niego wydruki - na ile będą przejrzyste, a na ile będzie w nich widać kładzione przez drukarkę nitki materiału.

Wizytownik z kodem QR

Projekt pudełka na wizytówki chodził mi po głowie od dawna - i w końcu udało się go zrealizować, chociaż pracy przy tym było dużo więcej niż się spodziewałem. Miałem też okazję nauczyć się kilku nowych rzeczy na temat projektowania przedmiotów oraz samego druku 3D. Poniżej kilka podejść z drukowaniem wizytownika, razem z opisem problemów na które w międzyczasie natrafiłem.